İstanbul'da ŞişliCam'da düzenlenen "Toplum ve Bilim Eğitim Seminerleri" çerçevesinde, İstanbul Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Psikoloji Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Tayfun Doğan, katılımcılarla bir araya geldi. Seminerde "İnsan İlişkilerinin Nörobilimi: Sosyal Beyin" başlığı altında insanın sosyal bir canlı olarak en temel özelliğinin vurgulandığı ifade edildi.
Prof. Dr. Doğan, uzun yıllardır pozitif psikoloji alanında mutluluk, umut ve iyi olma halleri üzerine çalışmalar yürüttüğünü belirterek, son dönemlerde insan ilişkileri ve sosyal zekâ konularına yoğunlaştığını dile getirdi. İnsanların en doğru tanımının "sosyal bir canlı" olduğunu kaydeden Doğan, insan ilişkilerinin doğal yaşam alanları olduğunu vurguladı.
Seminerde özellikle eş zamanlılık, ahenk ve senkronizasyon kavramları üzerinde duran Prof. Dr. Doğan, iki ya da daha fazla kişinin birlikte hareket etmesinin beyin üzerinde olumlu etkiler oluşturduğunu dile getirdi. Birlikte nefes alıp vermenin, jest ve mimiklerin benzemesinin ve konuşma ritimlerinin uyum sağlamasının iletişimi güçlendirdiğini ifade etti. Bu bağlamda bu etkileşimin temelinde oksitosin hormonunun bulunduğunu belirtti.
Oksitosinin, güven artırıcı ve stresten uzaklaştırıcı rolleri olduğunu ifade eden Doğan, bu hormonun sosyal ilişkilerin güçlenmesine katkı sağladığını da kaydetti. Sarılmanın, birlikte yapılacak etkinliklerin ve benzeri basit aktivitelerin oksitosin seviyesini artırdığını anlatan Doğan, günlük yaşamda bu tür etkileşimlerin önemine dikkat çekti.
İnsanın biyolojik yapısının sosyal bir varlık olarak geliştiğini belirten Prof. Dr. Doğan, yalnızlığın bireylerde stres seviyelerini artırarak, birçok sağlık sorununa yol açtığını ifade etti. Yalnızlık hissinin kortizol hormonu gibi stres hormonlarının salınımını artırdığını ve bu durumun bedensel etkilerinin ciddi olduğunu vurguladı. Bunun yanı sıra sosyal ilişkilerin, insan sağlığına olumlu katkılar sağladığını ve mutluluğu artırdığını belirtti.
Prof. Dr. Tayfun Doğan, insanların sosyal ilişkiler üzerinden aldıkları destekle iyileşme süreçlerinin hızlandığını da belirtti. Sosyal ortamlardaki etkileşimin bireylerin psikolojik ve fiziksel sağlıkları üzerindeki olumlu etkileri üzerinde dururken, güçlü sosyal bağların bireylerin yaşam süresine ve hastalıklara karşı direncine olan katkılarına değindi.
Yalnızlığın, birçok sağlık problemi ile ilişkili olduğunu ve yeterli sosyal bağ kuramayan bireylerin bu eksikliklerini yapay yollarla telafi etmeye çalıştıklarını söyleyen Doğan, bunun sağlıksız bir çözüm olduğunu vurguladı. İyi sosyal ilişkilerin, Alzheimer ve kalp hastalıkları gibi durumların daha az görüldüğünü belirten Doğan, "İnsan ilişkileri iyi olduğunda, sağlık durumu daha olumlu yönde etkileniyor." dedi.
Sosyal etkileşimin önemine dair bilimsel bulgular sunan Prof. Dr. Doğan, sosyal bağlantıların sadece psikolojik değil, bedensel olarak da insanın gelişimine katkı sağladığını ifade etti. Beyinlerindeki yapıların değiştiğini ve bu durumun insanlar için fayda sağladığını belirtti.
Son olarak, toplumdaki bireylerin birbirine duyduğu ihtiyacın temel bir gereksinim olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Tayfun Doğan, insanlar arasında sağlıklı iletişimlerin kurulması ve toplumda birlikteliğin önemine dikkat çekti. Ayrıca, sosyal destek aracılığıyla bireylerin daha sağlıklı ve mutlu olabileceğini belirtti.
