Üsküdar Üniversitesi NPÝSTANBUL Hastanesi Klinik Psikologu Cumali Aydýn, saðduyulu karar vermenin duygular, mantýk, deðerler ve duygusal zekâ arasýndaki denge ile olan ilişkisi üzerine dikkat çekici açıklamalarda bulundu. Aydýn, saðduyulu karar vermenin, duygular, deðerler ve mantığın uyum içinde çalıştığı bir an olduğunu belirtti.
Saðduyulu karar, uzun vadeyi öngörür!
Cumali Aydýn, günlük hayatta çoğu zaman anlık dürtülerle hareket ettiğimizi, ancak saðduyunun bizi kısa vadeli rahatlamalardan ziyade uzun vadeli faydalara yönlendirdiğini vurguladı. Psikolojide bu durumun ‘soðukkanlý biliþsel iþlem’ olarak adlandığını ifade eden Aydýn, Daniel Kahneman’ın çalışmalarında hızlı ve sezgisel düşünme ile yavaş ve değerlendirmeli düşünme arasındaki dengenin saðduyulu kararların temelini oluşturduğunu dile getirdi.
Duygusal zekâ ve saðduyu ilişkisi!
Cumali Aydýn, saðduyuyla duygusal zekânın birbirini besleyen iki yetenek olduğunu belirtti. Duygusal zekanın bireyin kendi duygularını tanıma, düzenleme ve başkalarının duygularını anlama becerisi olduğunu ifade eden Aydýn, bu beceri olmadan saðduyulu karar almanın neredeyse imkânsız olduğunu vurguladı. Duyguların tanınmadığı takdirde yönetilemeyeceğini belirten Aydýn, öfkeliyken öfkeyi bastırmak yerine onu tanımanın önemli olduğunu ifade etti.
Saðduyulu ilişkiler, duygusal olgunluğu artırır!
Aydýn, saðduyulu kararların, ilişkilerde ‘anlamaya çalışmak’ ile ‘haklı çıkmak istemek’ arasındaki farkları belirlediğini kaydetti. Aile, arkadaşlık veya iş ortamlarındaki çoğu çatışmanın, karşı tarafı duymadan tepki vermekten kaynaklandığını ifade eden Aydýn, saðduyulu bir tutumun duyguların yatışmasını bekleyerek iletişimi sürdürmek olduğunu belirtti.
Duygusal dengeyi korumak için stratejiler!
Aydýn, stresli veya kaygılı olunan durumlarda beynin karar verme görevini ikinci plana attığını, duygusal merkez olan amigdalanın yönetimi ele geçirdiğini vurguladı. Bu nedenle, yoğun kaygı altındayken alınan kararların genellikle kısa vadeli rahatlamaya yönelik olduğunu ifade etti. Bu çerçevede, duygusal dengeyi korumak için düzenli nefes egzersizleri ve kısa meditasyonların etkili olacağına dikkat çekti.
Saðduyu, değerlerle uyumlu ahlaki bir pusula!
Aydýn, saðduyulu kararların sadece mantıksal bir süreç değil, aynı zamanda ahlaki ve duygusal bir pusula görevi gördüğünü belirtti. Otantik yaşam anlayışının kişinin kararlarının kendi içsel değerleriyle tutarlı olması gerektiğini vurgulayan Aydýn, dürüstlük değerini benimseyen bir bireyin kısa vadeli avantaj sağlayacak bir yalanı reddetmesinin saðduyunun ürününde olduğunu ifade etti.
Aydýn, saðduyulu kararların hedeflerle değerlerin kesişim noktasında doğduğunu belirtirken, bu dinamiklerin bireylerin yaşam doyumunu artıracağını sözlerine ekledi. Kişinin kararlarını değerlendirirken bu kararların kendi kimliği ile uyumlu olup olmadığını sorgulamasının önemine değindi.
